Tiểu thuyết Mùa hoa dẻ của Văn Linh từng có một thời gây cơn sốt ở miền Bắc và trở thành "sách gối đầu gường của lớp lớp quân đi". NXB Thanh niên in lần đầu năm 1957 với số lượng 4090 cuốn, tái bản đầu năm 1958 với 4100 cuốn. Cuối năm đó, định in lại với số lượng một vạn cuốn thì bị đình bản. Sau Đổi mới, NXB Thanh niên và Văn học đã in lại tác phẩm.
Mùa hoa dẻ viết về tình yêu lãng mạn nhưng cũng bi thương giữa anh bộ đội Liêu và cô thôn nữ Hoa ở Quảng Bình thời chiến tranh Đông Dương (1946 - 1954). Trải qua bao xa cách, hiểu nhầm, hờn giận, cuối cùng họ cũng đến được với nhau khi hòa bình lập lại. Tác phẩm từng bị phê bình là ru ngủ thanh niên bằng mối tình lãng mạn...
Tôi được đọc, nghiên cứu tác phẩm này ở thư viện quốc gia Hà Nội trong thời gian làm nghiên cứu sinh. Sau đó, tôi đã viết bài "Bức tranh tâm cảnh trong tiểu thuyết Mùa hoa dẻ của Văn Linh". Qua trang web phamngochien.com, một độc giả tên là Phạm Thị Vân ở Hà Nội (gốc khu IV) đã đọc bài viết và gửi thư mong muốn tìm được bản gốc của cuốn sách. Tiếp theo, chúng tôi lại nhận một email từ người em gái của Vân, tên là Nhung, công tác ở ĐHSP TP.HCM, cũng mong muốn đọc được bản gốc của Mùa hoa dẻ.
Rất tiếc là tôi không có trong tay bản gốc của cuốn Mùa hoa dẻ in năm 1957. Bạn nào có, xin vui lòng liên lạc với hai chị em qua địa chỉ email. Hai lá thư email không chỉ viết hay, giàu cảm xúc mà còn có giá trị tư liệu về tiếp nhận văn chương. Được sự đồng ý của hai chị em, phamngochien.com xin giới thiệu cùng bạn đọc.
Thư từ địa chỉ : vantpham2003@gmail.com, gửi ngày 16 tháng 10 năm 2012
Kính gửi anh Hiền
Trước tiên xin gửi tới anh lời chào và chúc anh sức khỏe. Em là Vân, ở Hà Nội, độc giả bài viết của anh về tiểu thuyết "Mùa hoa dẻ" của Văn Linh. Vô tình em đang rất muốn kiếm lại truyện này nên em search thấy bài của anh và đường đột viết thư này, mong sao có thể qua anh mà tìm được bản sao để đọc lại.
Em kém anh 4 tuổi, sinh ra cũng ở ven biển miền Trung, nhưng phải đến năm 16 tuổi em mới biết đến hoa dẻ, vì vùng có hoa dẻ mọc lại ở trường PTTH cách nhà em khỏang 7 km. Cũng vào thời kỳ đó, tác phẩm "Mùa hoa dẻ" được tái bản và em cũng mượn đọc. Lúc đó cảm nhận của thiếu nữ mộng mơ khác bây giờ. Nên chỉ khóc sướt mướt và đau theo nhân vật thôi. Bây giờ cần đọc lại tác phẩm để phân tích nội tâm nhân vật và bối cảnh câu chuyện để nhìn rõ hơn vấn đề.
Vậy, em không dám làm phiền anh nhiều hơn nữa. Chỉ mong nếu anh có quyển sách này, hoặc có thể giúp em đọc lại thì báo cho em biết nhé. Em sẽ nhờ em gái em đang công tác ở ĐHSP TP.HCM đi copy hoặc scan lại gửi cho em.
Cảm ơn anh đọc thư và rất mong hồi âm.
Thư từ nhunglephan@yahoo.com.vn, gửi ngày 27 tháng 11 năm 2012
Em chào thầy, em tên là Nhung, hiện đang công tác ở trường ĐHSP TP.HCM. Qua chị họ của em, em được biết thầy có quyển tiểu thuyết "Mùa hoa dẻ" của nhà văn Văn Linh. Thưa thầy, em nghe chị em nói quyển sách này rất hay, em đã tìm kiếm 2 tháng và thừa nhận đây còn là một quyển sách quý và hiếm (hiếm thực sự - chỉ có trong Thư viện Quốc gia và một số người). Em sinh ra ở một vùng quê miền Bắc, vùng đất nơi tuổi thơ em sống có những con đường đất, những cây vông, cây đa, cây gạo đầu làng cuối thôn, những bờ dậu, bụi dưới, rặng tơ hồng, những hàng rào bằng cây găng, con sông đào bao quanh làng, bờ lau lách, đồi hoa cải ngập vàng rực rỡ vào tháng 3 và mây vần vũ bầu trời trong mùa mưa bão. Hồi học cấp 3 trường huyện, em có học chung 2 lớp với 1 cậu bạn xã bên, nhà cậu ấy sống ở chân núi, trồng nhiều cây gỗ và cây ăn quả. Cậu ấy hay cho em quà, là những trái cây trong vườn nhà cậu ấy. Em nhớ nhất lần cậu ấy tặng em 1 bọc sim rừng, em và con bạn thân ăn tím cả miệng, sim đầu mùa nhỏ, hơi cứng và chát nhưng sao vẫn thấy ngon thế. Tháng ôn thi tốt nghiệp của năm lớp 12, trong buổi học thêm cuối cùng, cậu ấy tặng em 1 bông hoa dẻ, hỏi biết hoa gì không, em lắc đầu và cậu ấy bảo là hoa dẻ. Em nhớ nó là 1 bông hoa màu vàng nhạt, 5 cánh, cánh khá dày, nhỏ dài và thơm vô cùng. Em đã ép nó vào quyển nhật ký. Cậu bạn em bây giờ đang ở Cộng hòa Czech, cậu ấy học đại học và định cư bên ấy luôn.
Chị họ của em bảo rằng chị ấy đọc quyển "Mùa hoa dẻ" khi chị ấy còn thiếu nữ và chưa yêu, bây giờ chị ấy yêu tả tơi rồi thì rất muốn đọc lại nó để chiêm nghiệm nguyên vẹn cảm xúc. Chị ấy kể về chuyện tình của chị ấy, kể về chuyện tình của bố mẹ em, về cách bố em tán mẹ em (chuyện mà không bao giờ mẹ em kể). Chị ấy kể cả những cảm xúc thuở con gái khi chị ấy đọc "Mùa hoa dẻ" nữa. Em rất muốn đọc nó. Thầy ơi, thầy có sách cho em mượn được không? Em biết thầy cưng sách quý, nhưng em xin mượn 1 lúc thôi, em mượn scan hay photo thôi ạ.
Em rất mong nhận được email trả lời của thầy. Cám ơn thầy rất nhiều.
Chúc thầy mọi sự đều vui.