Báo Tuổi trẻ, Thứ Bảy, 10/07/2010, 07:09 (GMT+7)

Cả hai đề văn đều hay

TT - Nhiều thí sinh đã bất ngờ với đề thi văn khối C và D. Đặc biệt, câu nghị luận xã hội của hai đề đã đi vào những vấn đề được xem là thời sự: thói vô trách nhiệm (khối C) và thói đạo đức giả khoác bên ngoài vẻ hào nhoáng (khối D).

Cùng đánh giá hai đề thi văn khối C và D không dễ nhưng hầu hết thầy cô bậc THPT và giảng viên ĐH môn ngữ văn đều cùng nhận định đây là những đề thi hay. "Rất hay và rất ấn tượng, các câu hỏi đều thú vị ở cả đề khối C và D". Đó là nhận định của thầy Nguyễn Đức Hùng, giáo viên Trường THPT tư thục Nguyễn Khuyến (TP.HCM).

Hay nhất từ trước đến nay

TS Phạm Ngọc Hiền (khoa ngữ văn Trường ĐH Văn Hiến) nhận định cả hai đề đều là đề thi ĐH hay nhất từ trước đến nay. Đề thi theo hướng rất mở. Tính chất "mở" của đề thi sẽ kích thích trí sáng tạo của thí sinh, giảm bớt tình trạng học vẹt và nạn sử dụng tài liệu trong phòng thi. Câu I của cả hai đề khối C và D nằm trong dự đoán của một số người nhưng câu hỏi không ra theo kiểu truyền thống. Nếu như trước kia người ta hỏi: "Hãy trình bày những nét chính trong phong cách nghệ thuật Hồ Chí Minh" thì nay là: "Hãy trình bày ngắn gọn về sự đa dạng mà thống nhất của phong cách nghệ thuật Hồ Chí Minh". Cũng đề cập một vấn đề cũ nhưng câu hỏi hơi lắt léo khiến thí sinh phân vân. Đề khối D yêu cầu giải thích ý nghĩa sự ngạc nhiên của các nhân vật khi anh Tràng "nhặt" được vợ. Câu III đề khối C ra phân tích tới bốn tác phẩm, kiểu ra đề này yêu cầu thí sinh phải học toàn diện chứ không "chốt" được chỗ nào. Cả hai câu nghị luận xã hội đề khối D đều có tính triết lý cao và mang giá trị nhân văn sâu sắc.

ThS Triệu Thị Huệ - trưởng bộ môn văn Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong, TP.HCM - cho rằng nhìn tổng thể, hai đề thi của hai khối có độ khó hợp lý, phù hợp với tính chất của kỳ thi tuyển sinh ĐH. Về phần riêng, đề thi khối C có hình thức vượt trội về tính chất mới mẻ, sáng tạo, đặc biệt là câu III.b (dành cho chương trình nâng cao).

Việc yêu cầu thí sinh cảm nhận về hai đoạn văn ngắn đặc sắc của hai nhà văn cùng viết về một đề tài là một yêu cầu khá cao, không phải thí sinh nào cũng đáp ứng được nhưng lại tạo sự bất ngờ, hứng thú với những thí sinh có tầm hiểu biết sâu sắc về tác phẩm của hai tác giả đều rất tài hoa, uyên bác này.

Cô Nguyễn Kim Anh, giáo viên Trường THPT Phan Huy Chú (Hà Nội), cũng cho rằng hướng ra đề theo kiểu yêu cầu thí sinh so sánh nét tương đồng, khác biệt giữa các tác phẩm văn học rất mới và hay. Cùng quan điểm, cô Hoài Thanh, giáo viên Trường THPT Thăng Long (Hà Nội), nhận xét: "Diện "phủ sóng" của đề văn khối C và D đều khá rộng, cả trong chương trình lớp 11 và 12.

Trong đó có tác phẩm mới xuất hiện trong chương trình - sách giáo khoa mới (Đàn ghita của Lor-ca, Ai đã đặt tên cho dòng sông) là những tác phẩm từng gây nhiều bàn cãi trong việc dạy và học.

Sẽ ít điểm khá, giỏi

Đối với phần nghị luận xã hội, TS Phạm Ngọc Hiền cho rằng đề thi cả hai khối đều yêu cầu thí sinh bàn về một vấn đề tư tưởng đạo lý. Một cái là thói vô trách nhiệm (khối C) và thói đạo đức giả (khối D). Đây là hai "căn bệnh chết người có thể ăn mòn cả một xã hội". Những đề thi nghị luận xã hội trong thời gian gần đây không chỉ có tính giáo dục cao mà còn làm cho môn ngữ văn xích lại gần với đời sống, giảm bớt tính hàn lâm khép kín trong tháp ngà thơ văn như lối dạy học và thi cử trước đây.

Trong khi đó, theo ThS Triệu Thị Huệ, hai câu nghị luận xã hội của cả hai khối đều rất thuyết phục. Những vấn đề đặt ra trong đề bài vừa gần gũi, vừa mang tính giáo dục và thời sự rất cao. Đề thi mang lại ấn tượng vừa quen vừa lạ bởi vừa tạo điều kiện cho thí sinh viết ra những suy nghĩ của bản thân, lại không đơn giản hướng thí sinh bàn luận những vấn đề tư tưởng đạo lý theo hướng khẳng định, ca ngợi một chiều. Thí sinh chắc chắn sẽ rất hào hứng khi làm bài.

Tuy nhiên, cô Dương Thu Trang, giáo viên Trường THPT Mạc Đĩnh Chi (TP.HCM), đánh giá đề này rất thời sự nhưng cũng rất khó. Thói vô trách nhiệm đang hiện hữu ngay cạnh mình nhưng chỉ những thí sinh nào có độ sâu suy nghĩ, có kỹ năng quan sát ghi nhận cuộc sống xung quanh, có trách nhiệm với bản thân, với xã hội, biết quan tâm đến người khác mới có thể đưa ra những phân tích, dẫn chứng hay cho bài làm.

Thầy Nguyễn Phước Bảo Khôi, giảng viên khoa ngữ văn Trường ĐH Sư phạm TP.HCM, cũng cho rằng phần nghị luận xã hội là phần đề thời sự, rất có giá trị. Tuy nhiên, theo ông, đề tài "đạo đức giả" và "vô trách nhiệm" trong đề thi này khá nặng với lứa tuổi chưa trưởng thành hẳn của phần đông thí sinh. Ở lứa tuổi này, các em chưa đủ kiến thức và vốn sống để bàn bạc sâu những đề tài quá sâu sắc này. Do vậy, dù đề hay nhưng sẽ không có nhiều bài làm đạt yêu cầu của đề. Theo một số giáo viên, sẽ rất ít thí sinh đạt điểm cao.

Cô Kim Anh cũng nhận xét việc hỏi về sự vô trách nhiệm, thói đạo đức giả trúng vấn đề đang gây bức bối trong xã hội. Vô trách nhiệm, thờ ơ với mọi người, với những điều đang diễn ra xung quanh cũng là "vấn đề của giới trẻ hiện đại" nên đặt ra câu hỏi này khá hay.

Cô Hoài Thanh nói: "Thói đạo đức giả được khoác lên vẻ ngoài hào nhoáng là vấn đề quá khó so với hiểu biết của học sinh phổ thông. Trên thực tế, thói đạo đức giả là điều không dễ nhận biết và là điều người lớn còn khó bàn, yêu cầu học sinh phổ thông là quá sức".

PHÚC ĐIỀN - VĨNH HÀ

Những bài viết khác trên mạng liên quan tới Phạm Ngọc Hiền và đề thi ĐH môn Văn năm 2010 (tính đến 20g ngày 10 / 7 / 2010)

http://mobi.tuoitre.vn/Tianyon/Index.aspx?ArticleID=389290&ChannelID=142

http://www.hieuhoc.com/tintuc/chitiet/bai-giai-goi-y-mon-van-khoi-c-ky-thi-dh-2010-2010-07-09

http://ictdanang.vn/index.php?option=com_content&view=article&id=814:de-thi-mon-van-khoi-c-va-d-ky-thi-dai-hoc-2010-de-thi-hay-nhat-tu-truoc-den-nay-&catid=79&Itemid=61

http://thuvientre.uni.cc/community/sinh-vien-nghe-nghiep/ca-hai-de-van-deu-hay.ntv

http://tintuc.truongtructuyen.vn/Default.aspx?tabid=63&newsid=9106

http://workbank.vn/?view=education&id=2353

http://sgtt.com.vn/Thoi-su/Khoa-giao/125550/Dot-2-thi-DH-CD-2010-Goi-y-giai-các-mon.html