Về quá trình chuyển thể tiểu thuyết thành phim (qua TP Triệu phú khu ổ chuột) - Nguyễn A Say

Hiện nay, số lượng các tác phẩm văn học được chuyển thể thành kịch bản phim khá nhiều. Có thể nói, văn học là kho tàng kịch bản vô tận mà loại hình nghệ thuật thứ bảy có thể khai khác. Nhiều tác phẩm văn học đã góp phần làm nên thành công vang dội cho phim sau khi chuyển thể thành kịch bản và ngược lại rất nhiều tác phẩm văn học trở thành sách best-seller sau thành công vang dội của bộ phim làm từ chính nó. Nhiều bộ phim được chuyển thể từ tác phẩm văn học cũng gặt hái không ít thành công, cả về mặt doanh thu lẫn nghệ thuật. Chúng ta cũng có thể kể tên các bộ phim như: Chúa tể của những chiếc nhẫn, Harry Potter, Chiến tranh giữa các vì sao,...

Đặc biệt, bộ phim Triệu phú khu ổ chuột của đạo diễn Danny Boyle được chuyển thể từ tiểu thuyết Q and A của nhà văn, nhà ngoại giao Ấn Độ Vikas Swarup, đã được sự đón nhận nồng nhiệt của khán giả và thu về rất nhiều giải thưởng danh giá như: 8 giải Oscar, gồm các phần thưởng như: Bộ phim xuất sắc nhất, Đạo diễn xuất sắc nhất, Quay phim xuất sắc nhất, Âm nhạc xuất sắc nhất, Biên tập xuất sắc nhất, Kịch bản gốc xuất sắc nhất, Ca khúc xuất sắc nhất...

Trong phim, ngôn ngữ văn học được biểu hiện một cách trực tiếp trong những câu đối thoại của các nhân vật, trong những lời bình luận của tác giả, trong những lời ca, những dòng phụ đề, cho nên nhiều tác phẩm văn học có thể dễ dàng chuyển thể thành kịch bản phim. Và cũng vì tiểu thuyết, loại hình tự sự tiêu biểu nhất của văn học và điện ảnh là hai thể loại có những nét tương đồng. Tiểu thuyết là một thể loại tổng hợp trong đó nhiều thể loại khác nhau, mà cái có thể nhận thấy rõ nhất, đó là sự xâm nhập của nghệ thuật điện ảnh vào tiểu thuyết. Giống như tiểu thuyết, điện ảnh được xếp vào loại hình nghệ thuật tổng hợp. Trong quan hệ với tiểu thuyết, điện ảnh cũng đã có nhiều nét chung gần gũi. Chúng ta cũng dễ dàng công nhận đọc sách và xem phim là hai cách giải trí tuyệt vời khi rảnh rỗi. Ngồi xuống với một tác phẩm văn học hay sẽ làm ta sử dụng triệt để trí tưởng tượng của mình; tác giả văn học đưa câu chuyện lên trang giấy, nhưng việc tô điểm cho những tình tiết câu chuyện theo trí tưởng tượng của riêng mình như thế nào là tuỳ thuộc vào người đọc. Mặt khác, phim lại kể lại cho chúng ta câu chuyện đấy theo cách nhìn của nhà đạo diễn với hình ảnh và âm thanh.

Với một tác phẩm có cốt truyện hay, tình tiết hấp dẫn, cấu trúc mới lạ... sẽ nằm trong tầm ngắm của những nhà làm phim. Tất nhiên, việc chuyển thể những tác phẩm văn học thành phim cũng phải đối mặt với những khó khăn. Để một bộ phim chuyển thể có sức hấp dẫn, thách thức lớn nhất đặt ra cho các nhà làm phim là làm sao thỏa mãn được khán giả, với những người đọc đã say mê tác phẩm văn học ấy từ trước.

Vì vậy, việc chuyển thể một tác phẩm văn học thành phim cũng có nhiều vấn đề cần nghiên cứu. Ở đây, người viết không đi sâu nghiên cứu văn bản tiểu thuyết hay kịch bản chuyển thể mà chỉ tiến hành nhận xét về quá trình chuyển thể tiểu thuyết Triệu phú khu ổ chuột thành phim. Tức là so sánh những điểm giống và khác giữa một tác phẩm văn học và một tác phẩm điện ảnh. Có thể nói, chính khát vọng sống, tình yêu chân thành tỏa sáng giữa thực tại khắc nghiệt, giữa những khu ổ chuột tồi tàn bên cạnh những tòa nhà cao chọc trời ở Mumbai đã làm cho tiểu thuyết Triệu phú khu ổ chuột  cũng như phim có những nét thu hút riêng của nó.

1. Những điểm tương đồng

Cả hai loại hình đều sử dụng tình huống một chàng thanh niên tham dự một chương trình đố vui trên truyền hình. Đó là một chương trình thú vị và nổi tiếng trên thế giới, trong đó có cả Việt Nam. Cùng sử dụng cách thức chương trình đố vui trên truyền hình nhưng tên trò chơi lại khác nhau (trong tiểu thuyết, trò chơi có tên Ai là tỷ phú, còn trong phim có tên Ai là triệu phú). Và vì thế giá trị giải thưởng cũng khác nhau. Trong tiểu thuyết số tiền thưởng giành cho người thắng cuộc là một tỷ rupi, trong khi trên phim chàng thanh niên Jamal chiến thắng với hai mươi triệu rupi. Tuy nhiên, sức hấp dẫn của một trò chơi nổi tiếng thế giới cũng phần nào lôi cuốn độc giả.

Là một bộ phim được chuyển thể từ tiểu thuyết nên về cơ bản Triệu phú khu ổ chuột vẫn giữ được phần nào tinh thần của tác phẩm. Khi làm phim, các nhà biên kịch, đạo diễn, đã giữ lại tình huống một chàng thanh niên nghèo tham gia một chương trình đố vui tên truyền hình và đã chiến thắng. Không tin một thanh niên nghèo, không có học vấn lại có thể trả lời được tất cả những câu hỏi, mà ngay cả giáo sư, bác sĩ, những người có trình độ cao cũng khó có thể trả lời đúng, những người làm chương trình đã giao nộp anh cho cảnh sát. Họ tra tấn anh dã man, buộc anh giải thích tại sao lại trả lời đúng những câu hỏi của chương trình. Và như vậy, qua mỗi câu trả lời của chàng thanh niên lại hiện lên một câu chuyện rất đời và cảm động. Cuộc đời của chàng trai trẻ dường như là một chuỗi hành trình mưu sinh, trải qua cả hạnh phúc và đắng cay, cả no đủ và đói khát, tình yêu và bi kịch... Qua đó, chân dung của đất nước Ấn Độ với mọi góc cạnh từ xã hội, đạo đức, văn hóa, thân phận con người đều được khắc họa sinh động, chân thực.

Cuộc sống bần hàn, khát vọng vươn lên từ thực tại khắc nghiệt, niềm tin vào một tương lai tươi sáng và tình yêu là những gì mà tiểu thuyết cũng như phim Triệu phú khu ổ chuột muốn truyền tải. Những khu ổ chuột tồi tàn, hôi hám, lùng nhùng bệnh tật và đói kém, những đứa trẻ lớn lên trong những ngôi nhà lụp sụp và thứ nước ao tù bẩn thỉu, những tệ nạn xã hội ngang nhiên tồn tại bất chấp luật lệ... Tất cả đã làm nên một xã hội Ấn Độ đầy hỗn tạp và khắc nghiệt. Thế nhưng, thông qua hình tượng nhân vật chính (Ram Mohammad Thomas trong tiểu thuyết và Jamal Malik trong phim), con người không hề đầu hàng số phận. Trong họ tiềm ẩn một sức mạnh vươn lên, một niềm tin về tương lai tươi sáng và một trái tim nhân ái, yêu thương.

Cả tiểu thuyết lẫn phim Triệu phú khu ổ chuột đều rất thành công khi mô tả sự tương phản đến mức khắc nghiệt xã hội Ấn Độ. Bên cạnh một khu ổ chuột thiếu an toàn, kém vệ sinh; với hàng triệu người hằng ngày vẫn sống trong sự tù đọng, bẩn thỉu là những toà nhà cao chọc trời với tất cả những nét hiện đại của một xã hội thượng lưu. Triệu phú khu ổ chuột cũng là bức tranh xã hội Ấn Độ hiện tại khá sinh động. Được biết, theo số liệu của chính phủ, có khoảng 65 triệu dân Ấn Độ sống tại các khu phố ổ chuột vùng ngoại ô quốc gia này. Họ sống trong điều kiện y tế kém, cơ sở hạ tầng hạn chế, và tại các khu vực này, tình trạng lao động trẻ em rất phổ biến. Tất cả những điều đó đều được tái hiện trong Triệu phú khu ổ chuột. Bóng tối và ánh sáng, bần cùng và giàu có,...tất cả đã làm nên một xã hội Ấn Độ pha tạp như chính món cà ri nổi tiếng của đất nước này.

Trong bóng tối của xã hội Ấn Độ hỗn tạp, bùng nhùng những nghèo đói, bệnh tật, nhà thổ, giết thuê, mafia ấy, có người chiến thắng một trăm triệu rupi trong một chương trình truyền hình nổi tiếng lại không hề vì số tiền không lồ ấy mà dự thi. Quyền lực, địa vị, tiền tài trở thành con số không bé nhỏ khi đặt cạnh tình yêu của con người. Cả Ram Mohammad Thomas lẫn Jamal Malik đều đến với cuộc thi bằng tình yêu. Sức mạnh của niềm tin và một tình yêu mãnh liệt, tỏa sáng giữa thực tại đầy khắc nghiệt, đã khiến họ giành chiến thắng một cách ngoạn mục. Hai loại hình đều dùng sợi chỉ đỏ định mệnh để dẫn dắt câu chuyện của mình. Chủ đề  định mệnh như một sợi chỉ đỏ xuyên suốt, liên kết tài tình mỗi câu trả lời với các chặng đường đời đầy hiểm nguy mà chàng thanh niên này đã phải chịu đựng. Và có lẽ hai chữ định mệnh này lí giải tất cả những điều kì diệu đã xuất hiện trong cuộc đời chàng thanh niên nghèo.

2. Và những khác biệt

Rõ ràng với những yếu tố đặc thù của từng loại hình nghệ thuật thì cách truyền tải một vấn đề đến với độc giả hay khán giả sẽ khác nhau. Văn học và điện ảnh - truyền hình từ lâu đã có một mối liên hệ vô cùng mật thiết. Tuy nhiên, cả hai vẫn có đặc điểm riêng biệt độc lập. Bởi lẽ, trong tiểu thuyết, ngôn ngữ của nhân vật có thể được mô tả cả trang, tâm lý nhân vật được miêu tả cả chương và thậm chí đến cả cuốn sách. Nhưng kịch bản thì lại chú trọng động tác hành vi, ngôn ngữ phải đơn giản và phải được sinh động hóa.

Vì lẽ đó chúng ta sẽ dễ dàng nhận ra sự khác biệt giữa tiểu thuyết và phim. Bởi dù cùng một đề tài về số phận của những con người bần hàn, sống trong những khu ổ chuột nhớp nháp nhưng có một khát vọng sống mãnh liệt, một niềm tin vào tương lai tươi sáng và cả một tình yêu vượt lên trên số phận nhưng cách thức thể hiện của từng loại hình sẽ khác nhau.

2.1. Về nội dung

Cũng giống như tiểu thuyết, phim Triệu phú khu ổ chuột đề cập đến khá nhiều vấn đề, tình yêu, tiền tài, bạo lực được thể hiện rất rõ. Chàng thanh niên Jamal Malik bị tra khảo tại đồn cảnh sát khi chương trình Ai là triệu phú chưa kết thúc. Qua những câu trả lời chính xác đến khó tin của một chàng thanh niên nghèo, sống dưới đáy xã hội, những người thực hiện chương trình và cảnh sát buộc phải nghi ngờ anh gian lận. Sau khi mọi việc đã sáng tỏ, một sự thật khốn cùng hơn một cơn ác mộng có thật, cảnh sát trưởng đã cho phép Jamal quay lại chương trình và Jamal đã giành chiến thắng một cách ngoạn mục. Trong khi đó, tiểu thuyết mô tả chàng thanh niên Ram Mohammad Thomas bị nghi ngờ và tra tấn dã man sau khi chương trình kết thúc và Ram trở thành người chiến thắng đầu tiên và cuối cùng trong lịch sử trò chơi. Nếu không có nữ luật sư Smita, người anh chưa bao giờ gặp mặt, cứu thoát thì có lẽ Ram đã cúi mình kí vào bản nhận tội. Khi đó, đau khổ nhất không phải là những đòn tra tấn của cảnh sát mà giá trị con người anh bị bán rẻ.

Bộ phim Triệu phú khu ổ chuột còn là bài ca đi tìm tình yêu của chàng trai trẻ, thấm đẫm nước mắt và nhọc nhằn. Trong tiểu thuyết, chàng thanh niên Ram Mohammad Thomas đến với chương trình với mục đích báo thù sau những gì mà tên Prem Kumar gây ra, còn nhân vật Jamal Malik trong phim thì đến với trò chơi Ai là triệu phú với một mong mỏi, thông qua chương trình được nhiều người ưa thích này, cậu sẽ tìm được Latika. Xuyên suốt bộ phim, hành trình giành lấy hạnh phúc của Jamal Malik thật gian nan. Bên cạnh những ngày tháng vật lộn với cuộc sống mưu sinh đầy khốn khó, Jamal còn trải qua những ngày tháng khốn đốn vì thế giới ngầm của những tên găng tơ. Một xã hội bất ổn với hàng loạt vụ bạo động, bảo kê và cả những cuộc đọ súng. Có ai ngờ người trở thành triệu phú sau một trò chơi lại ngồi thu lu trước sân ga để chờ đợi người yêu của mình. Tiền bạc có là gì nếu đem đặt cạnh tấm chân tình của Jamal. Tình yêu của họ đã thách thức định nghĩa của con người về lòng tin trong một xã hội mà đồng tiền thao túng này.

Không có những câu chuyện về người đồng tính, nhà thờ hay bí ẩn đằng sau bức màn danh vọng của giới diễn viên, lại chẳng có câu chuyện về chiến tranh, người lính hoặc có liên quan đến hoàng gia, bộ phim Triệu phú khu ổ chuột kể về chặng đường nghiệt ngã của một cậu bé slumdog vươn lên tất thảy mọi thứ để trưởng thành và hơn hết là để làm người. Khi niềm tin về những giá trị tốt đẹp của con người dần dần mất đi thì qua nhân vật Jamal niềm tin ấy được phục hồi. Cú lội ngược dòng trở về Mumbai để tìm kiếm hạnh phúc đích thực của Jamal đã đánh thức những xúc cảm tốt đẹp trong mỗi con người. Chẳng phải cậu bé Salim, một con người đựơc nhào nặn đúng với bản chất xã hội: nghèo khổ - tha hóa - lưu manh, trở thành một tên ma cô thứ thiệt thì dù trượt sâu vào tội lỗi, cậu vẫn kịp có một giây phút thức tỉnh để trở về với vai trò của một người anh luôn bảo bọc và che chở em trai mình đó sao. Tại sao Jamal không được quyền hi vọng và hạnh phúc khi niềm hi vọng và hạnh phúc ấy không của riêng ai? Jamal đã đủ bất hạnh: mẹ mất sau một cuộc bạo động, sống vất vưởng, bụi đời... Đau hơn cả là nhân cách trong sáng của cậu bị nghi ngờ: khi Jamal trả lời đúng tất cả những câu hỏi đã bị cảnh sát và người dẫn chương trình trịch thượng Prem Kumar tra khảo vì nghĩ cậu gian lận. Sự đồng cảm của khán giả hẳn bắt đầu từ sự đồng cảm với Jamal. Dẫu không phải người nghèo khổ nào cũng may mắn được định mệnh run rủi trở thành triệu phú thì câu chuyện cổ tích hiện đại của Jamal cũng là lời an ủi và mang lại niềm tin cho họ: đừng bao giờ thôi nỗ lực, đừng bao giờ thôi yêu thương.

"Các nhà làm phim người Anh đã khéo lọc ra một cốt truyện thật bài bản đúng kiểu xinê điển hình. Người Ấn Độ gọi loại phim này là phim gia vị (masala film), trong ấy có đủ các loại gia vị như một món thập cẩm, đủ cả ngọt bùi chua chát cay đắng và nồng nàn cà ri. Có chuyện tình, có báo thù, có truy lùng đuổi bắt và rốt cục người thiệt thòi được đền bù... Cốt truyện có phần lâm ly đã được gia giảm để không quá sa vào lạm dụng cảm xúc nhờ một cấu trúc phân mảnh của tiểu thuyết, khi chuyển sang phim là thủ pháp đồng hiện rất nhà nghề" (Hồ Anh Thái).

Với những điểm đặc thù của điện ảnh, bộ phim Triệu phú khu ổ chuột không nhấn mạnh đến một số chi tiết trong sách. Jamal và Salim là hai anh em và họ đã mất mẹ trong một vụ bạo động tôn giáo trong khi Ram Mohammad Thomad chẳng có một người anh nào cả, cậu bé mồ côi từ nhỏ và Salim là người bạn thân duy nhất. Không lí giải nhiều về vụ xung đột tôn giáo, không đề cập đến việc tại sao chàng trai nghèo khu ổ chuột lại nói được tiếng Anh chuẩn, cũng không kể về sự chia chác trong nội bộ ê kíp những người thực hiện chương trình, phim Triệu phú khu ổ chuột với âm thanh, ánh sáng và hành động đã để lại cho người xem một xã hội Ấn Độ với sự tương phản giàu nghèo sâu sắc, một thế giới ngầm của những tên trùm băng đảng ma túy và gái điếm. Và con người, dù nghèo vẫn còn đó một khát vọng vươn lên và họ có quyền được hưởng hạnh phúc. Hình ảnh hàng triệu người nín thở theo dõi chàng thanh niên khu ổ chuột trả lời câu hỏi cuối cùng và vui mừng khi Jamal giành chiến thắng đã đánh thức tất cả chúng ta. Nghèo không là một cái tội. Người nghèo cũng có quyền chiến thắng trong một trò chơi trí tuệ chứ. Tất cả những gì chàng thanh niên Jamal thể hiện khẳng định điều đó. Qua bộ phim, niềm tin về những giá trị tốt đẹp của con người không hề mất đi mà còn tỏa sáng giữa thực tại đầy khắc nghiệt.

Câu chuyện phim cũng không có chỗ cho đồng xu may mắn thể hiện. Cái đồng xu mà thật ra hai mặt đều ngửa là bùa hộ mệnh của chàng trai Ram Mohammad Thomas, dù cậu bé biết thật ra chẳng có may mắn nào hết, mọi chủ đích đều do con người tạo nên. May mắn thật sự của con người bắt đầu từ trong tâm. Trên phim, với hành trình dài của ba đứa trẻ Jamal, Salim và Latika, những nhà làm phim đã để một câu hỏi lửng về ba chàng lính ngự lâm. Jamal gọi Salim và mình là AthosPorthos, còn Latika là người lính ngự lâm thứ ba, cái tên mà họ chưa bao giờ được biết. Trong quãng đời của mình, Jamal loay hoay đi tìm chàng lính ngự lâm thứ ba và anh đã tìm được sau bao nhiêu lần vụt mất. Câu hỏi cuối cùng, Jamal trả lời một cách đầy may rủi. Anh chẳng hề biết câu trả lời nhưng anh đã chiến thắng trong cuộc kiếm tìm hạnh phúc của bản thân. Latika đã an toàn và cô hoàn toàn thuộc về anh là những gì mà anh mong muốn sau khi trải qua biết bao nhiêu vất vả, cay đắng  trong đời.

Trong tiểu thuyết, chàng thanh niên Ram Mohammad Thomas lúc nào cũng bị ám ảnh bởi một chiếc xe jeep gắn đèn đỏ nhấp nháy. Sau cuộc trốn chạy khỏi nhà Maman, dù không có ai đuổi theo nhưng cuộc đời cậu là một hành trình dài của những ngày trốn chạy. Chính tay cậu đã bóp cò một khẩu súng giết chết một mạng người. Cũng chính cậu rắp tâm hãm hại một người hàng xóm khi cố tình đẩy ông ta xuống cầu thang. Với những hành động nông nổi như vậy cậu bé không dám lộ diện dù những hành động đó xuất phát từ trái tim. Cậu sống một cuộc sống bất hợp pháp và phóng khoáng. Còn trên phim, chàng thanh niên Jamal Malik không hề chạm tay tới khẩu súng. Chính Salim là người thay mặt em trai làm tất cả. Có cả rượt đuổi và trốn thoát nhưng Jamal hầu như không phải nhân vật chính của những phân cảnh ấy. Phim cũng không dàn trải như tiểu thuyết mà hành động rất nhanh, gọn và kịch tính.

2.2. Về nhân vật

Các nhân vật trong phim Triệu phú khu ổ chuột phần lớn được cải biên khá nhiều. Ngay tên của nhân vật chính cũng có sự thay đổi. Chàng thanh niên nghèo đến với cuộc thi Ai là triệu phú không phải là chàng trai mang cái tên pha trộn đủ loại tôn giáo Ram Mohammad Thomas mà có tên Jamal Malik. Jamal đã trải qua những năm tháng cơ cực của cuộc đời nhưng anh chưa từng giết người hay làm hại ai. Với khát khao tìm được Latika mà anh tham gia chương trình và khi kết thúc bộ phim, Jamal có được hạnh phúc của mình. Và cô gái Latika trong tiểu thuyết lại có tên là Nita, người mà Ram ngã lòng yêu khi cậu vào một nhà thổ lúc 17 tuổi chứ không phải là người bạn từ thuở niên thiếu.

Có lẽ bất ngờ nhất vẫn là nhân vật Salim. Không còn hình ảnh một cậu bé với ước mơ trở thành diễn viên điện ảnh và sống đến cùng với ước mơ đó mà thay vào đó là một Salim găng tơ. Cuộc sống bần hàn và hỗn tạp tại khu ổ chuột lớn nhất Ấn Độ này đã nhào nặn nên một Salim hung hăng, bất cần và máu lạnh. Tuy là một kẻ giang hồ, một tên giết thuê nhưng ẩn sâu tâm hồn Salim vẫn còn có lương tri. Chính anh đã kéo Jamal bỏ trốn khi Maman và tay chân của hắn cố tình hãm hại em mình. Cũng chính cậu đã giết Maman để cứu Latika, rồi giúp Latika thoát khỏi tên trùm Javed,...

Cảnh sát trưởng cũng là một nhân vật khác với tiểu thuyết. Nếu trong sách, Ram Mohammad Thomas được một nữ luật sư không hề quen biết cứu thoát thì Ram sẽ bị tra tấn đến mức sẽ kí vào bản nhận tội. Ông cảnh sát trưởng không cần biết Ram đúng hay sai, ông làm việc vì đồng tiền, theo thỏa thuận bảy - ba từ những người thực hiện chương trình. Trong khi đó, nhân vật cảnh sát trưởng trên phim rất ấn tượng. Ban đầu ông cũng không tin một kẻ sống ở khu ổ chuột có thể giành được chiến thắng 10.000.000 rupi trong khi giáo sư, bác sĩ, luật sư, những người có kiến thức bình thường chưa từng đoạt trên 60.000 rupi. Thế nhưng sau khi nghe câu chuyện của chàng thanh niên Jamal Malik, ông đã thay đổi suy nghĩ. Cậu làm tôi khó hiểu rồi đấy nhóc. Người thú nhận tội giết người cũng không nghĩ ra nhiều chuyện thế đâu. Cậu không nói dối, cậu quá thành thật". Suy nghĩ của cảnh sát trưởng cũng giống như suy nghĩ của biết bao người. Họ không thể ngờ một người sống trong khu ổ chuột, nghèo nàn, làm việc phục vụ trà nước lại có thể trở thành triệu phú, thật khó tin. Qua câu chuyện của Jamal, một câu chuyện khó tin đến đáng ngờ, cảnh sát trưởng đã hiểu ra. Vẫn còn một giấc mơ, một câu chuyện cổ tích có hậu. Câu chuyện ấy có tên chàng thanh niên nghèo Jamal Malik và khu ổ chuột Juhu.

Bên cạnh nhân vật cảnh sát trưởng thì Prem Kumar, người dẫn chương trình truyền hình cũng không hề tin Jamal biết tất cả câu trả lời. Bằng một thái độ trịch thượng, coi khinh người khác ông đã mớm câu trả lời sai cho Jamal. Nhưng với sự thành thật, Jamal lại trả lời đúng. Không tin vào trình độ của một cậu bé chưa được đến trường đầy đủ, ông giao nộp cậu cho cảnh sát điều tra. Quá bất ngờ vì những gì Jamal thể hiện, cuối cùng ông đành phải chấp nhận sự thật. Nhân vật này rất khác với Prem Kumar trong tiểu thuyết. Cũng trịch thượng, coi khinh người khác nhưng Prem Kumar trên phim không phải là người đàn ông lấy trò bạo hành phụ nữ làm vui, không làm cho những người phụ nữ đau khổ với chi chít vết bỏng trên ngực. Prem Kumar thuần túy chỉ là một người dẫn chương trình mà thôi.

Cùng với cuộc sống của những con người lương thiện là một thế giới của "ma cô", trùm băng đảng xã hội đen, những kẻ giết thuê và gái điếm. Maman và Javed chẳng phải là loại người đó sao. Nếu Maman là nhân vật cả sách lẫn phim đều xuất hiện thì Javed là một nhân vật chỉ có trên phim. Hắn thu nạp Salim, giam hãm Latika và biết bao nhiêu lần cản trở Jamal và Latika đến với nhau. Cuối cùng ác giả ác báo, hắn đã bị giết bởi chính tay đàn em của hắn, Salim.

KẾT LUẬN

Như vậy, cả tiểu thuyết lẫn phim Triệu phú khu ổ chuột đều đề cập đến cuộc sống khốn cùng của những cư dân khu ổ chuột thất học, nghèo nàn; đồng thời phơi bày những mặt trái bên trong xã hội Ấn Độ với vô số vấn đề như xung đột tôn giáo, sự chênh lệch giàu nghèo lẫn các tệ nạn xã hội. Không những thế, cả tiểu thuyết lẫn phim đều hướng con người tin vào những giá trị tốt đẹp của cuộc sống.

So với văn bản gốc, bộ phim Triệu phú khu ổ chuột có nhiều khác biệt, cả về nội dung lẫn hệ thống nhân vật. Tuy nhiên, cả hai đều được sự đón nhận nhiệt tình cùa độc giả lẫn khán giả. Việc chuyển thể từ tiểu thuyết thành phim đã góp phần giúp bạn đọc tiếp cận văn bản một cách đa dạng hơn, từ đó có cái nhìn riêng về những vấn đề trong tác phẩm văn học cũng như trong tác phẩm điện ảnh.

NGUYỄN A SAY

 (Lớp 06 Ngữ văn - ĐH Văn Hiến)

TÀI LIỆU THAM KHẢO 

  1. Nguyễn Văn Dân (1998), Lý luận văn học so sánh, Nxb Khoa học xã hội H.
  2. Việt Linh (2007), Dạo chơi vườn  điện ảnh, Nxb Văn hóa Sài Gòn.
  3. Vikas Swarup (2009), Triệu phú khu ổ chuột, Nxb Văn học. H
  4. Lê Hải Yến (2008), "Tiểu thuyết Tây Du Kí,  từ văn học đến điện ảnh" (Luận văn tốt nghiệp),  Trường Đại học Văn Hiến.
  5. Lưu Đức Trung (2009), Văn học Ấn Độ, Nxb Giáo dục. H.
  6. Bùi Phú (1984), Đặc trưng và ngôn ngữ điện ảnh, Nxb Văn hóa. H.

Tài liệu Internet

  1. http://www.vienvanhoc.org.vn/reader/?id=69&menu=109
  2. http://maivang.nld.com.vn/20090421100335766p1140c1135/dien-anh-van-hoc-chua-tua-lung-nhau.htm
  3. http://vietbao.vn/Van-hoa/Trung-Quoc-Su-tuong-tac-giua-dien-anh-va-van-hoc/40173231/183/
  4. http://www.baodatviet.vn/Home/vanhoa/Tieu-thuyet-Trieu-phu-khu-o-chuot-xuat-ban-tai-Viet-Nam/20098/55151.datviet

 

 


Phamngochien.com - 10:56 - 25/05/2010 - Bài của văn nghệ sĩ          

Gửi bình luận